Bỏ Tiền Mua Software Theo Dõi Nhân Viên: Chiêu Trò "Lùa Gà" Hay Đòn Tự Sát Của Doanh Nghiệp?
Câu chuyện dở khóc dở cười của một IT Engineer bị sa thải vì dám 'check var' phần mềm theo dõi của sếp. Bài học đắt giá về niềm tin và quản trị SME.

Đi làm mà cứ ngỡ đang đóng phim "Người Giám Sát", mới vào 3 ngày đã bị sếp soi từng phút "Away" trên Teams thì anh em tính sao? Nghỉ quách cho khỏe hay ở lại combat? Câu chuyện của một ông IT Engineer dưới đây sẽ cho chúng ta thấy cái kết đắng lòng khi công ty coi nhân viên như... tù nhân dự bị.
Drama "camera chạy bằng cơm" phiên bản 4.0: Khi DLP chỉ là cái bình phong
Tóm tắt nhanh cho anh em lười đọc: Một ông Dev/System Admin (gọi tắt là chủ thớt) mới chân ướt chân ráo vào công ty, được phát cho con Mac để làm việc. Đời không như là mơ, drama bắt đầu ngay từ tuần đầu tiên:
- Ngày thứ 3: Đang mải xem training video dài 1 tiếng thì sếp nhảy vào hỏi: "Sao nãy giờ thấy trạng thái Away trên Teams tận 40 phút thế em?". Một pha check var cực gắt khiến chủ thớt bắt đầu thấy mùi không ổn.
- Cú lừa DLP: Một tuần sau, đồng nghiệp bảo phải mượn máy để "audit" và chỉnh lại thiết lập DLP (Data Loss Prevention - chống rò rỉ dữ liệu). Nghe thì rất bảo mật, rất chuyên nghiệp.
- Lòi đuôi cáo: Sếp khác lại hỏi: "Có cách nào biết nhân viên dùng mouse jiggler (thiết bị giả lập di chuột) không?". Chủ thớt sinh nghi, check ngay Activity Monitor thì phát hiện phần mềm tên Teramind. Hóa ra cái "DLP" kia chỉ là cái cớ để cài tool soi màn hình, ghi lại từng cái click chuột, phím bấm của anh em.
- Cái kết: Chủ thớt thẳng tính, góp ý là cái tool này vừa tốn tiền vừa làm anh em ức chế. Kết quả? Một tuần sau bị cho lên đường với lý do "không đáng tin cậy". Đúng là phong cách quản trị kiểu... úp sọt.
Giang hồ Reddit dậy sóng: "Đừng dùng IT để giải quyết vấn đề của HR"
Sau khi câu chuyện được chia sẻ, cộng đồng mạng đã có những màn combat cực cháy với nhiều luồng quan điểm khác nhau:
- Teams status là cái chỉ báo "điêu" nhất lịch sử: Đa số anh em đều đồng tình là lấy cái chấm xanh/vàng trên Teams để đánh giá năng suất là cực kỳ thiếu muối. Nó cắn RAM thì nhanh chứ cập nhật trạng thái thì ảo ma thôi rồi.
- Sai lầm của sếp: Một ý kiến cực gắt nhận được nhiều upvote: "Quản lý kiểu gì mà phải đi soi xem nhân viên có lắc chuột không? Nếu Task không xong thì đó là vấn đề năng suất, còn nếu Task xong mà vẫn soi chuột thì đó là vấn đề về thần kinh".
- Lạm dụng công nghệ: Nhiều người cho rằng việc cài phần mềm giám sát như Teramind là đòn tự sát về mặt văn hóa. Nó phá hủy hoàn toàn niềm tin giữa người lao động và người sử dụng lao động.
- Lời khuyên cho dân IT: "Nếu thấy công ty dùng tool soi màn hình, hãy cập nhật CV ngay và luôn. Đó không phải là nơi để phát triển, đó là một cái trại giam số".
Bài học sinh tồn: Quản trị bằng kết quả, đừng quản trị bằng cái click chuột
Nhìn từ góc độ của một thằng Dev từng trải và hiện đang làm việc tại WorkCloud, mình thấy vụ này đúng là một sự lãng phí tài nguyên khủng khiếp. Các doanh nghiệp SME thường hay bị "lùa" mua những bộ tool giám sát đắt đỏ với hy vọng nhân viên sẽ chăm chỉ hơn. Nhưng thực tế thì sao? Nhân viên sẽ tìm cách đối phó (như dùng mouse jiggler), còn không khí làm việc thì lúc nào cũng căng như dây đàn.
Góc nhìn thực dụng cho các sếp SME:
- Tập trung vào Output: Thay vì bỏ cả đống tiền mua Teramind để soi xem nhân viên có đang lướt Facebook không, hãy dùng một nền tảng Work OS đơn giản. Giao việc rõ ràng, deadline cụ thể, kết quả nhìn thấy được trên Dashboard. Task xong, KPI đạt thì việc họ có đi pha cafe 15 phút hay xem video training cũng chẳng chết ai.
- Tối ưu chi phí: Một hệ thống quản lý công việc và vận hành tập trung (như WorkCloud chẳng hạn) giúp sếp biết rõ luồng công việc đang tắc ở đâu mà không cần phải đóng vai thám tử. Vừa rẻ hơn, vừa được tiếng là sếp tâm lý.
- Niềm tin là miễn phí nhưng giá trị nhất: Khi bạn tin tưởng và trao quyền, nhân viên sẽ tự giác cống hiến. Còn khi bạn dùng tool để "xích" họ lại, cái bạn nhận được chỉ là những con robot làm việc đối phó.
Chốt lại, công nghệ là để tối ưu vận hành chứ không phải để đi soi mói nhau. Đừng để một bộ phần mềm đắt tiền làm hỏng đi cái gốc rễ của doanh nghiệp là con người.